Decibels

Home / Hardware / Casemodding / Decibels

Ook belangrijk bij het modden: je computer een beetje stiller maken. Voor het meten van hoe hard een geluid is (geluidssterkte) wordt meestal in decibels gerekend. Dit is een beetje een vreemde maat, en rekent niet zo makkelijk als je gewend bent.

Decibel wordt meestal afgekort met dB. Er zijn meerdere decibel-schalen, waarvan dB(A) voor ons het belangrijkste is. dB(A) wordt vaak ook geschreven als dBA. Het verschil in deze schalen heeft te maken met het menselijk oor: het oor is gevoeliger voor hoge tonen dan hele lage tonen. dB is gewoon een maat voor geluidssterkte, en let niet op de gevoeligheid van het menselijke oor. dB(A) doet dat wel.

Naast dat er verschillende decibel schalen zijn heeft de decibel schaal nog iets vreemds: het is geen gewone schaal zoals bijvoorbeeld graden celsius, meters of grammen, maar een zogenaamde logaritmische schaal. Dit betekent dat 30 decibel niet 3x zo hard is als 10 decibel, maar 100x zo hard. Dat heeft een goede reden: het menselijk oor is ontzettend gevoelig voor geluid. Het verschil tussen het zachtste geluid dat je kunt horen en het geluid dat pijn gaat doen in je oren is een factor 100.000.000.000.000!

Vanwege de enorme verschillen is er gekozen voor een zogenaamde logaritmische schaal. Bij normale schalen is het zo dat je het getal dat er staat vermenigvuldigd met de schaal: 3 meter betekend 3 keer 1 meter. Bij de decibel schaal is het geen vermenigvuldiging maar een machtsverheffing. Als je niet weet wat dit inhoudt: geen paniek, het is verder helemaal niet belangrijk.

Voorbeelden

De decibel-schaal is niet erg eenvoudig te begrijpen, dus we beginnen met een rijtje voorbeelden.

decibelVoorbeeld
150Ernstige gehoorbeschadiging
140Pijngrens
130Startend straalvliegtuig op 50 meter afstand
120Pneumatische boorhamer op 1 meter afstand - discotheek
110Popgroep - Cirkelzaag
100Helikopter op 30 meter hoogte
90Personenauto, rijdend met 30 km/h op 7,5 meter afstand
80Bromfiets op 7,5 meter afstand
70Snelweg op 25 meter afstand - grasmaaier op 7,5 meter afstand
60Ongestoord telefoongesprek
50Rustig gesprek
40Koelkast op 1 meter afstand
30Tikkend horlog - Fluisterend gesprek
20Ruistende bladeren - Zacht gefluister
10Vallend blad
0Gehoordrempel - helemaal stil voor het menselijk oor

Normaal gesproken wordt de geluidssterkte op 1 meter afstand gemeten. Helaas doen niet alle fabrikanten dat, en soms zetten ze het er niet eens bij. Dat maakt het vrij lastig goede vergelijkingen te maken. Daarnaast is het niet zo makkelijk met een logaritmische schaal te rekenen.

Vuistregels

Voor het rekenen met de decibel schaal zijn een aantal vuistregels. Vuistregels zijn regels die niet helemaal kloppen maar als rekenhulp vaak heel aardig in de buurt komen.

Let op: het is dus absoluut niet zo dat je decibels bij elkaar op kunt tellen! Twee apparaten die allebei 30 dB produceren hebben dus geen 60dB maar 33db, want het geluid wordt 2x zo hard. Laat je dus vooral niet afschepen door een verkoper die zegt dat apparaat A 50 dB produceert en dat hun eigen merk "maar" 6dB meer produceert, want dat is 2*2 dus 4x zo hard, en dat je hem dus 2x zo ver nog even hard hoort.

Hopelijk heb je nu een beetje begrepen hoe de decibel schaal in elkaar zit, en kun je dus een betere keuze maken bij het kiezen van luidruchtige computercomponenten. Mocht je nog vragen hebben, dan kan dat op het forum.